In memoriam: Ton Zuethof
Door Hendrik Haafkens
Zijn twee kleine, priemende ogen nemen me op, wegen mij, terwijl de vraag in zijn ogen staat: ‘Wat voor eentje hebben we hier nou weer?’
Ton Zuethof kwam, samen met Bouke van Dijk, op mijn pad rondom de prachtige St.-Jan in de Nieuwstad. Een man op een missie voor techniekeducatie. Hij vertelde me vol passie over zijn langjarige ervaring op scholen om ‘de lol voor techniek’ bij leerlingen te brengen. Al snel werd me duidelijk dat hij een geweldige hulp kon zijn bij het project dat ik graag wilde realiseren bij de St.-Jan, naar aanleiding van het winnen van de BNG Erfgoedprijs voor gemeenten. Zutphen miste een aanpak voor erfgoededucatie. Maar waar begin je dan?
Ton stelde duidelijke verwachtingen, maar Bouke van Dijk en Ton waren bereid verder in gesprek te gaan. De ervaring van deze twee mannen werd dé hoeksteen waarop het beleid voor erfgoededucatie vanaf dat moment rustte. Duidelijk en recht door zee, zo kenden we Ton.
Toen ik mijn, door hem verwachte, aandeel had geleverd, ging Ton los. Met grote bewondering en dankbaarheid kijk ik terug op het project dat hij samen met veel partners realiseerde. ‘Aannemer gezocht’ was geboren – hij schittert in een leuke film van het Erfgoedcentrum (zie onder dit bericht). Duizenden mensen gingen de toren op tijdens de restauratie, onder wie 1.500 leerlingen van het voortgezet onderwijs. Wie kennis heeft over erfgoededucatie op locatie, weet dat dit een ongehoorde prestatie is. Het project belandde uiteindelijk als goed voorbeeld in de beleidsbrief ‘Erfgoed telt’ van OCW-minister Bussemaker.
Daarna waren Ton en ik nauw met elkaar verbonden. Zo gaan dingen: je leert mensen op je levensreis kennen en sommigen kruipen direct onder je huid. Ton en ik deelden de passie om mooie en betekenisvolle dingen te willen doen. Terecht werd hij daarom geroemd als Zutphense Leeuw en was ik trots aanwezig bij het moment dat hij, voor al zijn werk – meer dan verdiend – een ‘lintje’ van de burgemeester in de Buitensoos ontving.
We werkten ook na ‘Aannemer gezocht’ veel samen, het liefst rondom de St.-Jan, waar het na vele jaren stagnatie rondom de openstelling lukte om met het Gilde de kerk open te stellen. Daarbij waren weer anderen betrokken, want met bestuurlijke zaken wilde hij niets te maken hebben. Praktisch en aanpakken: zo was hij. Ook was hij de man die, met de nodige mitsen en maren, met mij durfde de grote expositiemeubels van de Walburgiskerk over te nemen. Wederom een moeilijke en zware klus, maar een waarmee we geweldig mooie exposities hebben gemaakt.
Nu een in memoriam te moeten schrijven, doet pijn. Ondanks de fysieke afstand tussen ons is de verbinding nooit minder geworden. Met bewondering, liefde en dankbaarheid kijk ik naar de foto op zijn rouwkaart. ‘Geniet van het leven, ik had het graag met jullie willen doen.’ Ja, Ton, dat hadden wij ook graag gedaan. Later, als ik groot ben, wil ik worden zoals jij.
Ton overleed op 31 maart 2026. Wij wensen zijn echtgenote Jos, kinderen en kleinkinderen veel sterkte.
Hendrik Haafkens was van 2017 t/m 2022 het boegbeeld van het Erfgoedcentrum Zutphen.
De foto's zijn gemaakt in 2022 door Arjan Gotink voor de Stentor.